لە خوارەوە چەند خاڵێکمان باس کردەوە تا لە کاتە سەختەکانی هەڵچوونی منداڵی ئۆتیزم بتوانن یارەمەتیان بدەن و ڕێگر بن لە خراپ بوونی بارودۆخەکە . دۆزینەوە و لابردنی هۆیە هەستیەکان کە منداڵەکە هەستیارە پێی لەوانیە ئاگادار بیت کە منداڵەکات هەندێک هۆی هەستی وەک دەنگە دەنگ وقەرەبالغی و ڕووناکی بەهێز و بۆنی تیژ بێزاری دەکەن و دەبنەContinueContinue reading “ستراتیجەکانی ڕێگری کردن و پێش گرتن لە هەڵچوونەکانی منداڵانی ئۆتیستیک”
Category Archives: Autism Awareness
گرنگترین 7خال بۆ پێشڤەبرنا گەشەیا زمانی د تێکچوونێن ئاخڤتنێ و ئوتیزمێ دا ل قۆناغێن زارۆکینی و هەرزەکاریێ
1. زارۆکی هاندە بۆ یاری و پەیوەندیێن کۆمەلایەتی:زارۆک ب ڕێکا یاریان فێردبن و ئەڤە فێربوونا زمانی ژی ڤەدگریت.یاری سەقایەکێ خۆش پەیدا دکەن بۆ زارۆکی کۆ دەربرینێ ژخۆ بکەت.یاریێن جۆراوجۆر بکاربینە تا بزانی زارۆکێ تە کیژان یاری پێخۆشترە.هەروەسا وان چالاکییان تاقی بکە کۆ هوین دگەلێک ئەنجام بدەن،وەک ستران گووتن و خاندنا سروودێن باخچەی وپێکدادانێت سڤک.داکۆ دانۆستاندناContinueContinue reading “گرنگترین 7خال بۆ پێشڤەبرنا گەشەیا زمانی د تێکچوونێن ئاخڤتنێ و ئوتیزمێ دا ل قۆناغێن زارۆکینی و هەرزەکاریێ”
كەی پێویستە تێستی ئۆتیزم بۆ منداڵەکەت بکەیت؟
Photo by Lukas on Pexels.com و. سەعد مەهدی کاتێک کە دکتۆری زمانی کوڕە دو ساڵ و نیوەکەمان پێشنیاری ئەوەی کرد کەوا تێستی ئۆتیزمی بۆ بکەین ، ئێمە توشی سەرسوڕمان بووین بە تێپەڕبوونی کات پاشان چارەسەری هەڵسەنگاندی ئۆتیزممان بۆی وەرگرت، خوێندنەوەی زۆرمان کرد ،ڕاپرسیمان کرد لەسەر ڕەفتارەکانی ،وەهەروەها لەگەڵ کەسانی نزیک قسەمان کرد. پاشان دەستمان کردContinueContinue reading “كەی پێویستە تێستی ئۆتیزم بۆ منداڵەکەت بکەیت؟”
سوودەکانی گفتوگۆ لەگەڵ منداڵانی ئۆتیزم
و. رۆز عەلی زۆرێک لە منداڵانی ئۆتیزم بەپێی گەورەبوونیان وردە وردە تێبینی هەبوونی کێشە لە قسەکردن و تێگەیشتنیاندا دەکرێت، زۆر منداڵ کە ئۆتیزمیان هەیە لە زۆر ڕوەوە منداڵی بەتوانان، لەگەڵ ئەوەشدا لەگەڵ کارامەیی پەیوەندیکردندا تێدەکۆشن لەوانەیە بەرەنگارییەکانی ئەوان بریتی بێت لە دروستکردنی پەیوەندی چاو و دەربڕینی جیاکەرەوە و زمانی جەستە. هەندێک منداڵی ئۆتیزم بە تۆنێکیContinueContinue reading “سوودەکانی گفتوگۆ لەگەڵ منداڵانی ئۆتیزم”
ئۆتیزم و تووڕەیی
و. کەژێ کەمال لەدەستدانی کۆنتڕۆڵ لە ئۆتیزم چیە؟ لە دەستدانی کۆنتڕۆڵ پێناسە دەکرێت بە کاردانەوەیەک قوڵ بەرامبەر بە سەرلێشێواوی هەستکردن.کاتێک منداڵێک سەرڵێشاواو دەبێت، هیچ ڕێگەیەکی دیکە نازێنێت بۆ دەڕبڕینی ئەوە بێجگە لە لەدەستدانی کۆنتڕۆڵ. ئەمەش لەوانێیە هەڵچوونی زارەکی لەخۆ بگرێت وەک هاوارکردن، گریان، یاخود کاردانەوەی جەستەیی وەک شەقلێدان، گازگرتن، وپیاکێشان. لەدەستدانی کۆنتڕۆڵ بەرامبەر بیانووگرتن لەوانێیەContinueContinue reading “ئۆتیزم و تووڕەیی”
با ئۆتیزم زیاتر بناسین
ئازاد جهلال* ئۆتیزم شڵهژانێكی دهروونی تونده، له پێش تهمهنی 3 ساڵییهوه له منداڵدا دهردهكهوێ و دهناسرێتهوه، ههندێ سهرچاوه ئاماژه بهوه دهدهن كه له نێوان 15ـ 36 مانگیدا دهردهكهوێ، ئهم شڵهژانه دهروونییه به رێژهی له(75%). زیاتر له كوڕدا دهردهكهوێ وهك له كچ منداڵی ئۆتیزم له سێ بواردا كێشهی ههیه، ئهوانیش له تێكهڵاوی كۆمهڵایهتیو گهشهی زمانهوانیو ههندێContinueContinue reading “با ئۆتیزم زیاتر بناسین”
ئۆتیزم؛ جۆرەکانی، نیشانەکانی و چارەسەری
د.جەعفەر عومەر* لە رابوردوو نەخۆشی ئۆتیزم بۆ چەند شێوەیەک دابەشدەکرا ئەوانیش بە گشتی ٥ جۆر بوون: نەخۆشی ئەسپێرجەر، نەخۆشی رێت، نەخۆشی ئۆتیزم، نەخۆشی جیابونەوەی منداڵی، جۆرەکانی تری جگە لەو چوار جۆرە. بۆ هەر یەکە لەو جۆرانەش چەند نیشانەیەکی دیاریکراو و تایبەت هەیە کە لە زۆربەیاندا هاوبەشن و چەند نیشانەیەکی کەم یان شێوازی دەرکەوتنیان جیاوازە. لەContinueContinue reading “ئۆتیزم؛ جۆرەکانی، نیشانەکانی و چارەسەری”
راستییەکان دەربارەی ئۆتیزم
د. جەعفەر عومەر پزیشکی نەخۆشییە دەرونییەکان Photo by cottonbro on Pexels.com ئۆتیزم واتە بوونی کێشە لە پەیوەندییەکان لەگەل ئەوانی تر و بوونی ئارەزو و جولەی دووبارە و سنوردار الی منداڵ کە وادەکات منداڵ زیاتر لەناوخۆیدا بژی. ئۆتیزم چەندین شکڵ و شێوەی هەیە و تەنها یەک شێیوە نییە، لەبەرئەوەشە ئیستا پێیدەوترێت شڵەژانی شەبەنگی ئۆتیزم (Disorder SpectrumContinueContinue reading “راستییەکان دەربارەی ئۆتیزم”
Autism: causes, prevalence and characteristics
What is Autism? Autism can be misunderstood, so let’s start with what Autism is not. Autism is not an illness or disease, it is not something that you can ‘cure’ and it surely is not a medical condition that you can treat. Photo by cottonbro on Pexels.com Autism is a lifelong developmental disability that peopleContinueContinue reading “Autism: causes, prevalence and characteristics”
Hope Autism Society 